เยอรมนี: มหาอำนาจรถยนต์ไฟฟ้าที่กำลังเผชิญความท้าทาย และการเดินทางของญี่ปุ่นในสมรภูมิ EV
ในโลกยานยนต์ที่ขับเคลื่อนด้วยเทคโนโลยีไฟฟ้าอย่างรวดเร็ว อุตสาหกรรมรถยนต์ไฟฟ้า (EV) ได้กลายเป็นสมรภูมิสำคัญที่แบรนด์ต่างๆ ทั่วโลกต่างพยายามช่วงชิงความเป็นผู้นำ ผู้ผลิตชาวเยอรมันซึ่งเป็นที่รู้จักในด้านวิศวกรรมและความแม่นยำ ได้พิสูจน์ให้เห็นถึงศักยภาพอันแข็งแกร่งในการผลิต รถยนต์ไฟฟ้า โดยในปี 2023 พวกเขาได้ผลิต รถยนต์ไฟฟ้า รวมกว่า 1.27 ล้านคัน ขึ้นแท่นอันดับ 2 ของโลก รองจากจีน อย่างไรก็ตาม เส้นทางสู่ความสำเร็จในปี 2024 และปีต่อๆ ไปกลับเต็มไปด้วยอุปสรรคและความท้าทายที่ไม่คาดฝัน
เยอรมนี: ผู้นำแห่งยุโรปในเวทีโลก
สมาคมอุตสาหกรรมยานยนต์เยอรมัน (VDA) รายงานว่าในปี 2023 โรงงานผลิตรถยนต์ของเยอรมนีได้ผลิต รถยนต์ไฟฟ้า ออกมาทั้งสิ้น 995,000 คัน การผลิตนี้ทำให้เยอรมนีเป็นอันดับ 1 ในยุโรปอย่างไม่ต้องสงสัย และเป็นอันดับ 2 ของโลก โดยมีจีนเป็นผู้นำอย่างต่อเนื่อง แม้ว่าจีนจะผลิต รถยนต์ไฟฟ้า ได้จำนวนมหาศาล แต่ส่วนใหญ่จำหน่ายภายในประเทศ ในขณะที่ รถยนต์ไฟฟ้า สัญชาติเยอรมันถึง 76% ถูกส่งออกไปสู่ตลาดโลก
สหรัฐอเมริกาครองอันดับ 3 ของผู้ผลิต รถยนต์ไฟฟ้า รายใหญ่ของโลก โดยมีผู้เล่นหลักอย่าง Volkswagen, BMW และ Mercedes-Benz ที่เป็นหัวหอกสำคัญในการขับเคลื่อนอุตสาหกรรมยานยนต์ไฟฟ้าของยุโรป การผลิตของทั้งสามแบรนด์นี้รวมกันมีจำนวนมากกว่าการผลิตจากสเปน (256,000 คัน) และฝรั่งเศส (225,000 คัน) เสียอีก
DW รายงานเมื่อเดือนธันวาคมที่ผ่านมาว่า Federal Motor Transport Authority คาดการณ์ว่าจะมี รถยนต์ไฟฟ้า จดทะเบียนในเยอรมนีถึง 10 ล้านคันภายในวันที่ 1 มกราคม 2030 ซึ่งคิดเป็นสัดส่วนประมาณ 20-25% ของตลาดรถยนต์ทั้งหมด การคาดการณ์นี้สะท้อนให้เห็นถึงศักยภาพอันแข็งแกร่งและการเติบโตของตลาด รถยนต์ไฟฟ้าในเยอรมนี
ความท้าทายที่ไม่อาจมองข้ามในปี 2024
อย่างไรก็ตาม โรงงานผลิต รถยนต์ไฟฟ้า ของเยอรมนีอาจเผชิญกับความผันผวนในปี 2024 การที่รัฐบาลเยอรมันประกาศยุติโครงการเงินอุดหนุน รถยนต์ไฟฟ้า อย่างกะทันหันในเดือนธันวาคม 2023 ส่งผลกระทบอย่างมีนัยสำคัญ การเปลี่ยนแปลงงบประมาณปี 2024 อันเนื่องมาจากคำตัดสินของศาลรัฐธรรมนูญเยอรมนีที่สร้างช่องว่างทางการคลังถึง 60 พันล้านยูโร (ประมาณ 2.3 หมื่นล้านบาท) ทำให้รัฐบาลจำเป็นต้องยกเลิกโครงการสนับสนุนต่างๆ
โครงการเงินอุดหนุนเดิมเคยเสนอให้สูงสุดถึง 6,750 ยูโร (ประมาณ 266,000 บาท) ต่อคัน ซึ่งเป็นเงินทุนจากทั้งภาครัฐและผู้ผลิตรถยนต์ โดยจะพิจารณาจากมูลค่าของ รถยนต์ไฟฟ้า สำหรับ รถยนต์ไฟฟ้า BEV ที่มีราคาไม่เกิน 45,000 ยูโร (ประมาณ 1.8 ล้านบาท) รัฐบาลจะสนับสนุน 3,000 ยูโร (ประมาณ 118,000 บาท) และผู้ผลิตต้องสมทบอีก 1,500 ยูโร (ประมาณ 59,000 บาท) รวมเป็นเงินอุดหนุน 4,500 ยูโร (ประมาณ 178,000 บาท) แต่รถยนต์ที่มีราคาสูงกว่า 45,000 ยูโร จะไม่ได้รับสิทธิ์นี้อีกต่อไป
นอกจากนี้ ผู้ผลิตรถยนต์สัญชาติเยอรมันยังต้องเผชิญกับความซับซ้อนในการพัฒนาซอฟต์แวร์และห่วงโซ่อุปทาน ซึ่งทำให้พวกเขาตามหลังแบรนด์อย่าง Tesla และผู้ผลิตจากจีนในด้านเทคโนโลยี รถยนต์ไฟฟ้าขั้นสูง และประสิทธิภาพของแบตเตอรี่ อีกทั้งการพึ่งพาบริษัทในอเมริกาและเอเชียตะวันออกในการจัดหาแบตเตอรี่ก็เป็นอีกปัจจัยที่ทำให้การพัฒนาเทคโนโลยีแบตเตอรี่ของตนเองเป็นไปอย่างเชื่องช้า
แม้จะมีความท้าทาย แต่เยอรมนียังคงมุ่งมั่นที่จะเพิ่มขีดความสามารถในการผลิตแบตเตอรี่ โดยความร่วมมือระหว่างบริษัทอย่าง Volkswagen และ Northvolt ถือเป็นก้าวสำคัญในการเข้าส่วนแบ่งตลาดแบตเตอรี่ รถยนต์ไฟฟ้า
ญี่ปุ่น: การเดินทางที่ล่าช้าในสมรภูมิรถยนต์ไฟฟ้า
ในขณะที่อุตสาหกรรมยานยนต์ทั่วโลกกำลังมุ่งสู่ยุคของ รถยนต์ไฟฟ้า ผู้ผลิตจากญี่ปุ่นซึ่งเคยเป็นผู้นำในตลาดรถยนต์สันดาปภายใน กลับดูเหมือนจะเดินหน้าอย่างเชื่องช้าในสมรภูมิ รถยนต์ไฟฟ้า ปี 2023 รถยนต์ไฟฟ้าที่ใช้พลังงานแบตเตอรี่และปลั๊กอินไฮบริด (PHEV) มีสัดส่วนยอดขายทั่วโลกประมาณ 13% เพิ่มขึ้นอย่างก้าวกระโดดจาก 2.6% ในปี 2019 แต่ในญี่ปุ่น สัดส่วนนี้กลับมีเพียง 2% เท่านั้น
เมื่อพูดถึงผู้นำตลาด รถยนต์ไฟฟ้า ชื่อที่คุ้นหูคือ Tesla (สหรัฐอเมริกา), BYD (จีน) และ Volkswagen (เยอรมนี) ผู้ผลิตรถยนต์สัญชาติญี่ปุ่นแทบไม่ปรากฏอยู่ในรายชื่อผู้นำเหล่านี้ และไม่มีบริษัทรถยนต์ญี่ปุ่นค่ายใดติดอันดับ Top 20 ยอดขาย รถยนต์ไฟฟ้า ทั่วโลก แม้ว่า Nissan Leaf และ Mitsubishi i-MiEV จะเป็น รถยนต์ไฟฟ้า รุ่นแรกๆ ที่เปิดตัวเมื่อกว่า 10 ปีที่แล้วก็ตาม
แม้แต่ Toyota ซึ่งเป็นบริษัทรถยนต์ที่ใหญ่ที่สุดในโลก ก็มียอดขาย รถยนต์ไฟฟ้า เพียง 24,000 คัน จากยอดขายรวม 10.5 ล้านคันในปี 2022 (เทียบกับ Tesla ที่ขายได้ 1.3 ล้านคัน) ยิ่งไปกว่านั้น การที่ Toyota bZ4x รถ SUV ไฟฟ้า 100% รุ่นแรก ต้องหยุดจำหน่ายชั่วคราวเนื่องจากข้อบกพร่องทางเทคนิค ยิ่งทำให้เกิดความกังวลว่าญี่ปุ่นอาจสูญเสียความสามารถในการแข่งขันในอุตสาหกรรม รถยนต์ไฟฟ้า โดยรวม
นักวิเคราะห์บางส่วนเปรียบเทียบสถานการณ์ปัจจุบันของอุตสาหกรรมยานยนต์ญี่ปุ่นกับอุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์และอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ ซึ่งในอดีตญี่ปุ่นเคยครองตลาดอย่างแข็งแกร่ง แต่ปัจจุบันกลับสูญเสียความสามารถในการแข่งขันไป การพึ่งพาการนำเข้าและการแข่งขันที่คล่องตัวกว่าของคู่แข่งอย่างสหรัฐอเมริกาและไต้หวัน ทำให้เกิดความกังวลว่าอุตสาหกรรมยานยนต์ซึ่งคิดเป็น 8% ของการจ้างงานทั้งหมดในญี่ปุ่น อาจได้รับผลกระทบอย่างรุนแรง เป็นลูกโซ่ต่อเศรษฐกิจและสังคม
ประกายแห่งความหวัง: การปรับตัวของค่ายรถญี่ปุ่น
อย่างไรก็ตาม ญี่ปุ่นกำลังแสดงให้เห็นถึงความพยายามที่จะปรับตัว นาย Sato Koji CEO คนใหม่ของ Toyota ได้ประกาศแผนการเปิดตัว รถยนต์ไฟฟ้ารุ่นใหม่ 10 รุ่น และตั้งเป้าเพิ่มยอดขาย รถยนต์ไฟฟ้า เป็น 1.5 ล้านคันต่อปีภายในปี 2026
Honda ก็ไม่น้อยหน้า โดยมีแผนเปิดตัว รถยนต์ไฟฟ้ารุ่นใหม่ ถึง 30 รุ่นภายในปี 2030 และได้จัดตั้งบริษัทร่วมทุนกับ Sony เพื่อวิจัยและพัฒนา รถยนต์ไฟฟ้า นอกจากนี้ Honda ยังปรับโครงสร้างองค์กรเพื่อเพิ่มความคล่องตัวในการเร่งการเปลี่ยนผ่านสู่ รถยนต์ไฟฟ้า
Nissan ก็กำลังเดินหน้าเช่นกัน โดยมีแผนเปิดตัว รถยนต์ไฟฟ้ารุ่นใหม่ 19 รุ่นภายในปี 2030 และมองว่า รถยนต์ไฟฟ้า เป็น “แกนหลักของกลยุทธ์ของบริษัท”
การเริ่มต้นที่ล่าช้าของญี่ปุ่นในอุตสาหกรรม รถยนต์ไฟฟ้า ส่วนหนึ่งมาจากการยึดติดกับความสำเร็จในอดีตและเทคโนโลยีไฮบริดที่ซับซ้อน วิศวกรจำนวนมากยังคงเชื่อว่า “รถยนต์ต้องมีเครื่องยนต์” และกังวลเกี่ยวกับผลกระทบต่อห่วงโซ่อุปทาน
แม้ว่าในอดีต Toyota จะเคยเชื่อมั่นในพลังงานไฮโดรเจน โดยถึงขั้นเดิมพันกับอนาคตของอุตสาหกรรม แต่ปัจจุบันพลังงานไฮโดรเจนก็ยังคงมีบทบาทจำกัดในรถยนต์ขนาดเล็ก แม้ว่าญี่ปุ่นจะมีการสร้างโครงสร้างพื้นฐานรองรับแล้วก็ตาม
ปัจจัยที่ต้องพิจารณา: การสนับสนุนจากภาครัฐและพฤติกรรมผู้บริโภค
รัฐบาลจีน ยุโรป และสหรัฐอเมริกา ต่างให้การสนับสนุน รถยนต์ไฟฟ้า อย่างเต็มที่เพื่อบรรลุเป้าหมายด้านสภาพอากาศ แต่ในทางกลับกัน รัฐบาลญี่ปุ่นกลับลดแรงจูงใจในการสนับสนุน รถยนต์ไฟฟ้า แม้จะมีเป้าหมายให้รถยนต์ที่ออกขายในปี 2035 เป็นพลังงานไฟฟ้าทั้งหมด แต่ก็ยังมีการสนับสนุนรถยนต์น้ำมันที่มากกว่า รถยนต์ไฟฟ้า
กฎระเบียบที่เข้มงวดของญี่ปุ่นยังเป็นอุปสรรคต่อการขยายตัวของโครงสร้างพื้นฐานสถานีชาร์จ รถยนต์ไฟฟ้า โดยญี่ปุ่นมีสถานีชาร์จสาธารณะเพียง 1 ใน 4 ของเกาหลีใต้ ซึ่งมีพื้นที่เล็กกว่ามาก ผู้เชี่ยวชาญหลายคนมองว่าผู้ผลิตรถยนต์ญี่ปุ่นคิดช้าเกินไปที่จะปรับตัวตามการเปลี่ยนแปลงของตลาดที่แข่งขันดุเดือด
แนวคิดของบริษัทรถยนต์ญี่ปุ่นในการสร้าง รถยนต์ไฟฟ้า ที่ดึงดูดใจผู้บริโภค ยังคงเน้นที่ฮาร์ดแวร์มากกว่าซอฟต์แวร์และฟังก์ชันภายในรถ ซึ่งเป็นจุดแข็งของ Tesla และ BYD
การวิจัยจาก S&P Global Mobility ชี้ให้เห็นว่าบริษัทรถยนต์ญี่ปุ่นกำลังสูญเสียลูกค้าประจำ โดยเฉพาะในอเมริกา การที่ผู้บริโภคจำนวนมากเปลี่ยนจาก Toyota และ Honda มาเป็น รถยนต์ไฟฟ้า ยิ่งทำให้การดึงดูดลูกค้ากลับมาเป็นเรื่องท้าทายยิ่งขึ้น
บทสรุป: การปรับตัวคือหนทางสู่ความอยู่รอด
โลกกำลังเปลี่ยนแปลงไปสู่ยุคแห่ง รถยนต์ไฟฟ้า อย่างรวดเร็ว แม้ผู้ผลิตชาวเยอรมันจะแสดงศักยภาพอันแข็งแกร่ง แต่ก็ต้องเผชิญกับความท้าทายที่คาดไม่ถึง ในขณะที่ญี่ปุ่นกำลังเริ่มต้นการเดินทางในสมรภูมิ รถยนต์ไฟฟ้า ช้ากว่าคู่แข่ง แต่ก็แสดงให้เห็นถึงความพยายามในการปรับตัว
การแข่งขันในอุตสาหกรรม รถยนต์ไฟฟ้า นั้นดุเดือดและไร้ปรานี ผู้ผลิตที่ตามไม่ทันอาจถูกทิ้งไว้ข้างหลัง ไม่ว่าจะเป็นความสำเร็จในอดีตหรือชื่อเสียงของแบรนด์ ก็ไม่สามารถรับประกันความสำเร็จในอนาคตได้
หากคุณคือส่วนหนึ่งในอุตสาหกรรมยานยนต์ หรือกำลังพิจารณาถึงอนาคตของการเดินทาง การทำความเข้าใจแนวโน้มของ รถยนต์ไฟฟ้า และการวางแผนกลยุทธ์ที่เหมาะสม คือกุญแจสำคัญสู่ความสำเร็จในยุคใหม่นี้ ติดต่อผู้เชี่ยวชาญด้านยานยนต์ไฟฟ้าของเราวันนี้ เพื่อรับคำปรึกษาเชิงลึกและค้นหาโอกาสทางธุรกิจที่ซ่อนอยู่ในตลาด รถยนต์ไฟฟ้า ที่กำลังเติบโตอย่างไม่หยุดยั้ง
